San Pellegrino Fruit Beverages

ZAGARA

 

Los van de vruchten staan citrusvruchtbomen ook bekend om hun prachtige bloesem die met de gemeenschappelijke naam Zagara aangeduid wordt. Het woord zagara komt uit de samenvoeging van twee Arabische woorden: Zahara, dat “prachtig helder” betekent en zahr, dat bloem betekent. Citrusvruchtbloemen variëren van soort tot soort en om deze reden duidt Zagara specifiek op de bloem van de citroen-, de bittersinaasappel- en de zoete sinaasappelboom.  De zagara heeft 5 glanzend witte bloembladen en staat in bloementaal voor zuiverheid en vruchtbaarheid. Dit is de reden waarom oranjebloesem vaak gebruikt wordt in bloemendecoraties voor bruiloften, om het pas getrouwde paar geluk te brengen.  

 

 

Zagara in de literatuur en de kunst

 

De term zagara werd buiten Sicilië niet vaak gebruikt, tot de tijd waarin de grote dichter Gabriele D'Annunzio het woord in zijn werken introduceerde en het wijd verspreid werd in de Italiaanse taal. Gabriele d'Annunzio, de Italiaanse schrijver en dichter van internationale faam, was een van de meest eminente personages van het Europese decadentisme. Als boegbeeld van de literaire stroming van zijn tijd schreef Gabriele D'Annunzio in zijn werk "Nocturne": "Er is de zagara. Het is de Arabische naam dat Saraceens Sicilië aan de oranjebloesem geeft. Ik leerde het woord als jongeling op het strand van mijn geboortestreek van een scheepsjongen die op een schoener werkte. Ik vind het zo'n mooi woord dat als ik het uitspreek ik de geur kan ruiken. Er is de zagara uit de broeikas: een bundeltje bladeren die trillen onder mijn aanraking, met in het midden de harde knoppen. Ik voel ze een voor een. Sommige zijn gesloten, sommige gespleten, sommige half open." 

Er zijn echter ook vele andere literaire teksten met een poëtische verwijzing naar zagara. In de wereldwijd bekende roman Madame Bovary, van Gustave Flaubert, bestond het bruidsboeket van de elegante hoofdpersoon uit zuiver witte oranjebloesem in volle bloei.  

 

 

De bekende Franse schrijverGuy de Maupassant bezocht Palermo in de tweede helft van de negentiende eeuw en zijn beschrijving van de geur van oranjelbloesem is zo aangrijpend dat het idee van hoe intens die geur kan zijn perfect weergegeven wordt.  In "Sicilië" schrijft hij namelijk: «Een aanhoudende bries stijgt op uit de geurige tuinen, een bries die de geest bedwelmt... Dat aroma, dat je onverwacht omhult, en de delicate sensatie van geuren vermengd met de artistieke vreugde van de geest, dompelt je enkele seconden onder in een welzijn van lichaam en geest dat vlakbij echte gelukzaligheid komt».

De zagara verschijnt echter niet alleen in de literatuur maar ook in de schilderkunst. In de Lente van Botticelli portretteert de kunstenaar ten volle de ongeschonden schoonheid van zijn Venus, omringd door andere goden, in een schitterend bloeiende citrusboomgaard. Dat is niet verrassend omdat dit het seizoen is waarin de bloei van de oranjebloesems zijn hoogtepunt kent. Er wordt gemeend dat de sinaasappelbomen die achter de goden staan, die in dit werk van majestueuze schoonheid voorgesteld worden, het huwelijk symboliseren omdat sinaasappels beschouwd werden als de gouden vruchten die door de Godinnen van de Avond geschonken worden op de bruiloft van Jupiter en Juno.  

 

Door de zoete en bedwelmende geur van uitgesproken citrusnoten worden de bloembladen van de zagara in de cosmetica gebruikt om de essentiële oliën voor huishoudelijke parfums en schoonheidscrèmes voor gezicht en lichaam te produceren. De bloesem van bittersinaasappel wordt gedestilleerd en gebruikt voor de productie van essentiële neroli-olie, die bekend staat om zijn kalmerende, anti-depressieve en tonische eigenschappen.  

 

 

Hoe ziet de zagara eruit?

 

De zagara bestaat uit 5 kelkbladen die aan de steel bevestigd zijn (de groene bloembladen bevatten de bloemkelk) en 5 afzonderlijke bloembladen die de kroonbladeren zijn. De meeldraden, 20 tot 30 in aantal, bevinden zich veilig binnen de kroonbladeren en op de punten ervan kunnen de uit vier segmenten bestaande helmknoppen gezien worden, dus het deel van de meeldraad dat de kostbare pollen bevat waarvan de lichtgele kleur op goud lijkt.    

 

Het is dankzij de grote verscheidenheid aan soorten citrusbomen dat er zagara's van verschillende vormen en groottes zijn: pomelo, bittersinaasappel en grapefruit hebben de grootste bloemen, gevolgd door zoete sinaasappel, citroen en mandarijn. Zoals voor de meeste variëteiten het geval is, valt de bloesem af in de vroege ontwikkelingsfase van de vrucht terwijl de bergamotbloesem aan de boom blijft tot de vrucht volledig rijp is. Vele variëteiten citrusvruchten bloeien overdadig met de juiste bloeicyclussen hoofdzakelijk in de lente. Sommige soorten hebben tussen de 100.000-200.000 bloemen per boom maar slechts 1-2% van deze bloemen vervolledigen de vruchtcyclus met de ontwikkeling van een citrusvrucht.